WARUNKI I FORMA PRZEPROWADZANIA EGZAMINU CERTYFIKATOWEGO Z JĘZYKA POLSKIEGO JAKO OBCEGO DLA OSÓB O SPECJALNYCH POTRZEBACH

1. Informacje o sposobie dostosowania warunków i formy przeprowadzania egzaminów certyfikatowych z języka polskiego jako obcego przeznaczone są dla zdających:
   • niepełnosprawnych, posiadających orzeczenie lekarskie o dysfunkcji
   • chorych lub niesprawnych czasowo, posiadających zaświadczenie lekarskie o stanie zdrowia, wydane przez lekarza
   • ze specyficznymi trudnościami w uczeniu się, posiadających opinię poradni psychologiczno-pedagogicznej
2. Rodzaj dostosowania warunków i formy egzaminu zależy od rodzaju dysfunkcji zdających. Mogą to być zdający:
   • niesłyszący ¹
   • słabosłyszący ²
   • niewidomi
   • słabowidzący
   • z niepełnosprawnością ruchową oraz czasową niepełnosprawnością rąk
   • z afazją
   • z zaburzeniami komunikacji językowej
   • z chorobami przewlekłymi
   • chorzy lub niepełnosprawni czasowo
   • z dysleksją, dysgrafią i dysortografią
3. Dostosowanie warunków przeprowadzania egzaminów może polegać na:
   • zminimalizowaniu ograniczeń wynikających z niepełnosprawności
   • zapewnieniu zdającemu miejsca pracy odpowiedniego do jego potrzeb oraz możliwości psychofizycznych
   • wykorzystaniu odpowiedniego specjalistycznego sprzętu
   • odpowiednim przedłużeniu czasu przewidzianego na przeprowadzenie egzaminu
   • ustaleniu zasad oceniania rozwiązań zadań wykorzystywanych do przeprowadzania egzaminu, uwzględniających potrzeby edukacyjne oraz możliwości psychofizyczne zdającego
   • zapewnieniu obecności i pomocy w czasie egzaminu członka komisji wspomagającego zdającego w czytaniu/pisaniu lub pomocy w obsłudze specjalistycznego sprzętu
4. Dostosowanie formy egzaminu polega na przygotowaniu odrębnych arkuszy dostosowanych do potrzeb i możliwości zdających.
5. Zdający, który zamierza skorzystać z prawa zdawania egzaminu w warunkach i formie dostosowanej do jego potrzeb, powinien złożyć stosowny wniosek do przewodniczącego komisji egzaminacyjnej w wybranym ośrodku egzaminacyjnym (podmiocie uprawnionym), w terminie nie krótszym niż miesiąc przed datą egzaminu. W sytuacjach losowych zaświadczenie o stanie zdrowia może być dostarczone w terminie późniejszym.
6. W zależności od zgłoszonej potrzeby, do wniosku należy dołączyć aktualne:
   • orzeczenie komisji lekarskiej o niepełnosprawności ³
   • zaświadczenie lekarskie o stanie zdrowia
   • opinię poradni psychologiczno-pedagogicznej o specyficznych trudnościach w uczeniu się ⁴
     
     W wypadku, gdy egzamin odbywa się w polskim ośrodku egzaminacyjnym, a ww. dokumenty zostały sporządzone w języku innym niż polski, należy dołączyć ich uwierzytelnione tłumaczenie.
7. Przystąpienie do egzaminu z języka polskiego jako obcego w warunkach i formie dostosowanych do potrzeb i możliwości zdających zapewnia przewodniczący komisji w danym ośrodku egzaminacyjnym. Po stwierdzeniu kompletności przedstawionych przez zdającego dokumentów, przewodniczący podejmuje kroki umożliwiające dostosowanie warunków i/lub formy egzaminu do specyficznych potrzeb kandydata. Jeśli zachodzi taka potrzeba, przewodniczący komisji informuje sekretariat PKdsPZJPjO o konieczności dostosowania arkuszy egzaminacyjnych do potrzeb i możliwości zdających oraz kryteriów oceniania.
8. Egzamin pisemny z języka polskiego jako obcego powinien odbywać się w oddzielnym pomieszczeniu, jeżeli zdający korzysta z co najmniej jednego z następujących dostosowań:
   • przedłużony czas egzaminu
   • korzystanie z urządzeń technicznych
   • udział wspomagającego członka zespołu egzaminacyjnego (w czytaniu i/lub pisaniu).
9. Sposoby dostosowania warunków i formy przeprowadzania egzaminu certyfikatowego z języka polskiego jako obcego do indywidualnych potrzeb psychofizycznych i edukacyjnych zdających:

 

Rodzaj dysfunkcji	Dokument umożliwiający dostosowanie egzaminu	Sposoby dostosowania warunków i formy egzaminu
		EGZAMIN PISEMNY	EGZAMIN USTNY
Zdający niesłyszący	na podstawie orzeczenia lekarskiego	arkusze egzaminacyjne dostosowane do dysfunkcji przeprowadzenie egzaminu w oddzielnej sali zastosowanie kryteriów oceniania uwzględniających dysfunkcję	zwolnienie z części ustnej egzaminu
Zdający słabosłyszący	na podstawie orzeczenia lekarskiego	korzystanie z urządzeń technicznych odpowiednich dowady słuchu (słuchawki) pomoc w obsłudze specjalistycznego sprzętu dostarczenie płyty CD z dostosowanym nagraniem (wydłużone przerwy na zapoznanie się z zadaniami sprawdzającymi rozumienie ze słuchu i ich wykonanie) przedłużenie czasu trwania każdej części egzaminu nie więcej niż o 30 minut	korzystanie z urządzeń technicznych odpowiednich do wady słuchu (słuchawki) pomoc w obsłudze specjalistycznego sprzętu przedłużenie czasu trwania egzaminu nie więcej niż o 15 minut
Zdający niewidomi	na podstawie orzeczenia lekarskiego	dostosowane arkusze egzaminacyjne w czarnodruku nagrane na płycie CD (pliki zapisane w formacie MS Word lub .pdf) korzystanie ze specjalistycznego sprzętu i oprogramowania pomoc w obsłudze specjalistycznego sprzętu i oprogramowania dostarczenie płyty CD z dostosowanym nagraniem (wydłużone przerwy na zapoznanie się z zadaniami sprawdzającymi rozumienie ze słuchu i ich wykonanie) pomoc członka komisji przy odczytywaniu poleceń i tekstów i/lub przy zapisywaniu odpowiedzi zdającego przedłużenie czasu trwania każdej części egzaminu nie więcej niż o 30 minut	dostosowane zestawy egzaminacyjne w czarnodruku nagrane na płycie CD (pliki zapisane w formacie MS Word lub .pdf) korzystanie ze specjalistycznego sprzętu i oprogramowania pomoc w obsłudze specjalistycznego sprzętu i oprogramowania pomoc członka komisji przy odczytywaniu poleceń i tekstów przedłużenie czasu trwania egzaminu nie więcej niż o 15 minut
Zdający słabowidzący	na podstawie orzeczenia lekarskiego	arkusze egzaminacyjne dostosowane do dysfunkcji: czcionka Arial 16 pkt. dostarczenie płyty CD z dostosowanym nagraniem (wydłużone przerwy na zapoznanie się z zadaniami sprawdzającymi rozumienie ze słuchu i ich wykonanie) korzystanie z przyborów optycznych odpowiednie oświetlenie stanowiska pracy pomoc członka komisji przy odczytywaniu tekstów i poleceń przedłużenie czasu trwania każdej części egzaminu nie więcej niż o 30 minut	zestawy egzaminacyjne dostosowane do dysfunkcji: czcionka Arial 16 pkt., powiększone ilustracje korzystanie z przyborów optycznych odpowiednie oświetlenie stanowiska pracy pomoc członka komisji przy odczytywaniu tekstów i poleceń przedłużenie czasu trwania egzaminu nie więcej niż o 15 minut
Zdający z niepełnosprawnością ruchową oraz czasową niepełnosprawnością rąk	na podstawie orzeczenia lekarskiego na podstawie zaświadczenia o stanie zdrowia wydanego przez lekarza	miejsce pracy dostosowane do potrzeb zdającego korzystanie ze specjalistycznego sprzętu (komputer) pomoc w obsłudze specjalistycznego sprzętu dostarczenie płyty CD z dostosowanym nagraniem (wydłużone przerwy na zapoznanie się z zadaniami sprawdzającymi rozumienie ze słuchu i ich wykonanie) przedłużenie czasu trwania każdej części egzaminu nie więcej niż o 30 minut	miejsce pracy dostosowane do potrzeb zdającego korzystanie ze specjalistycznego sprzętu (komputer) pomoc w obsłudze specjalistycznego sprzętu przedłużenie czasu trwania egzaminu nie więcej niż o 15 minut
Zdający z afazją	na podstawie orzeczenia lekarskiego	dostarczenie płyty CD z dostosowanym nagraniem (wydłużone przerwy na zapoznanie się z zadaniami sprawdzającymi rozumienie ze słuchu i ich wykonanie) pomoc członka komisji w czytaniu i/lub pisaniu zastosowanie szczegółowych zasad oceniania rozwiązań zadań otwartych, uwzględniających specyficzne trudności w uczeniu się przedłużenie czasu trwania każdej części egzaminu nie więcej niż o 30 minut	uzupełnienie wypowiedzi ustnej zapisem sporządzonym przez zdającego podczas egzaminu przygotowanie wypowiedzi na piśmie, jeżeli zaburzenia uniemożliwiają komunikację (dostosowanie możliwe tylko wtedy, gdy zdający nie jest w stanie sformułować wypowiedzi ustnej) przedłużenie czasu trwania egzaminu nie więcej niż o 15 minut zastosowanie kryteriów oceniania uwzględniających dysfunkcję
Zdający z zaburzeniami komunikacji językowej	na podstawie zaświadczenia o stanie zdrowia wydanego przez lekarza	dostarczenie płyty CD z dostosowanym nagraniem (wydłużone przerwy na zapoznanie się z zadaniami sprawdzającymi rozumienie ze słuchu i ich wykonanie) pomoc członka komisji w czytaniu i/lub pisaniu zastosowanie szczegółowych zasad oceniania rozwiązań zadań otwartych, uwzględniających specyficzne trudności w uczeniu się przedłużenie czasu trwania każdej części egzaminu nie więcej niż o 30 minut	uzupełnienie wypowiedzi ustnej zapisem sporządzonym przez zdającego podczas egzaminu przygotowanie wypowiedzi na piśmie, jeżeli zaburzenia uniemożliwiają komunikację (dostosowanie możliwe tylko wtedy, gdy zdający nie jest w stanie sformułować wypowiedzi ustnej) przedłużenie czasu trwania egzaminu nie więcej niż o 15 minut zastosowanie kryteriów oceniania uwzględniających dysfunkcję
Zdający z chorobami przewlekłymi	na podstawie orzeczenia lekarskiego lub zaświadczenia o stanie zdrowia wydanego przez lekarza	dostosowanie warunków zdawania egzaminu do specyfiki choroby korzystanie z zaleconego przez lekarza sprzętu medycznego i leków koniecznych ze względu na chorobę przedłużenie czasu trwania każdej części egzaminu nie więcej niż o 30 minut; dodatkowy czas może być przeznaczony na wykonanie zadań lub przerwy, w zależności od potrzeb	dostosowanie warunków zdawania egzaminu do specyfiki choroby korzystanie z zaleconego przez lekarza sprzętu medycznego i leków koniecznych ze względu na chorobę przedłużenie czasu trwania egzaminu nie więcej niż o 15 minut
Zdający chorzy lub niesprawni czasowo	na podstawie zaświadczenia o stanie zdrowia wydanego przez lekarza	korzystanie z zaleconego przez lekarza sprzętu medycznego i leków koniecznych ze względu na chorobę miejsce pracy dostosowane do potrzeb zdającego	korzystanie z zaleconego przez lekarza sprzętu medycznego i leków koniecznych ze względu na chorobę miejsce pracy dostosowane do potrzeb zdającego
Zdający z dysleksją, dysgrafią i dysortografią	na podstawie opinii poradni psychologiczno-pedagogicznej	pisanie pracy na komputerze. (Dostosowanie możliwe tylko wtedy, gdy głębokość zaburzenia grafii uniemożliwia odczytanie i dokonanie prawidłowej oceny odpowiedzi do zadań w arkuszu egzaminacyjnym) zastosowanie szczegółowych zasad oceniania rozwiązań zadań otwartych, uwzględniających specyficzne trudności w uczeniu się	pomoc członka komisji przy odczytywaniu tekstów i poleceń (Dostosowanie możliwe tylko wtedy, gdy głębokość zaburzenia grafii uniemożliwia odczytanie zadań w arkuszu egzaminacyjnym)

 

---

¹ Osoby mające orzeczenie, w którym stwierdzono ubytek słuchu powyżej 70 dB (w orzeczeniu dopuszcza się zamiennie słowne określenie stopnia niedosłuchu: „znaczny” lub „głęboki”).

² Osoby mające orzeczenie, w którym stwierdzono ubytek słuchu od 20 do 70 dB (w orzeczeniu dopuszcza się zamiennie słowne określenie stopnia niedosłuchu: „lekki” lub „umiarkowany”).

³ Orzeczenie wydane przez zespół orzekający działający w publicznej poradni specjalistycznej.

⁴ Opinia o specyficznych trudnościach w uczeniu się wydana przez zespół opiniujący publicznej poradni psychologiczno-pedagogicznej, w tym publicznej poradni specjalistycznej, albo niepublicznej poradni psychologiczno-pedagogicznej, w tym niepublicznej poradni specjalistycznej.

 

Do pobrania: